Bệnh trĩ toàn tập: nguyên nhân, triệu chứng, điều trị

Bệnh trĩ là gì?

Bệnh trĩ là tình trạng các mạch máu tĩnh mạch nằm ở khu vực thấp nhất của trực tràng và hậu môn bị sưng. Đôi khi chúng sưng lên làm cho các thành tĩnh mạch trở nên kéo dài, mỏng và bị kích thích bằng cách đi cầu. Bệnh trĩ được phân thành hai loại chính là trĩ nội và trĩ ngoại.

hinh anh benh tri

Hình ảnh bệnh trĩ

Trĩ nội nằm bên trong trực tràng, chúng ta không thể nhìn thấy hoặc cảm nhận rõ chúng. Chúng thường không bị tổn thương bởi vì có rất ít các dây thần kinh cảm ứng đau bên trong trực tràng. Chảy máu có thể là đấu hiệu duy nhất mà bạn đang có. Đôi khi trĩ nội bị sa, lồi to và nhô ra ngoài cơ thất hậu môn. Khi điều này xảy ra, bạn có thể cảm nhận thấy búi trĩ ẩm, có màu hồng sẫm hơn so với các khu vực xung quanh. Búi trĩ bị sa có thể bị tổn thương bởi vì xung quanh hậu môn dày đặc các dây thần kinh cảm giác đau. Búi trĩ thường sẽ co vào trong hậu môn hoặc có thể đẩy chúng vào trong.

Trĩ ngoại nằm ngay mép ngoài hậu môn và thường gây đau đớn. Nếu một búi trĩ ngoại sa ra ngoài, bạn có thể cảm nhận và thấy chúng. Cục máu đông đôi khi hình thành trong búi trĩ ngoại bị sa và gây ra tình trạng đau đớn gọi là khuyết khối. Nếu búi trĩ ngoại trở thành một huyết khối, nó trông khá đáng sợ, có màu tím hoặc xanh, và có thể bị chảy máu. Mặc dù sự xuất hiện của các búi trĩ có huyết khối là không nghiêm trọng nhưng có thể gây đau đớn. Các huyết khối này có thể tự giải quyết trong một vài tuần. Nếu đau không chịu nổi thì các bác sĩ sẽ giải quyết huyết khối của bạn và cảm giác đau sẽ hết.

Chảy máu hậu môn là một hiện tượng thường gặp và có thể là nguyên nhân của rất nhiều bệnh hậu môn trực tràng, trong đó có những bệnh rất nguy hiểm như ung thư đại trực tràng. Tuy nhiên, bệnh trĩ là nguyên nhân số 1 gây chảy máu hậu môn và hiếm khi nguy hiểm, khi có triệu chứng chảy máu hậu môn bạn cần được tư vấn của bác sĩ.

Nguyên nhân của bệnh trĩ là gì?

Khoảng 30% đến 40% người dân ở Việt Nam sẽ bị trĩ tại một số điểm trong cuộc sống; đối với hầu hết, điều này sẽ xảy ra ở độ tuổi từ 20 và 50. Các nhà nghiên cứu không chắc chắn những gì gây ra bệnh trĩ. “Yếu” tĩnh mạch – dẫn đến bệnh trĩ và giãn tĩnh mạch khác – có thể di truyền.

nguyen nhan benh tri

Gắng sức gây áp lực xuống vùng bụng có thể sinh bệnh trĩ

Áp lực vùng bụng làm cho các tĩnh mạch bị sưng lên và trở lên dễ bị kích ứng. Áp lực có thể được gây ra bởi bệnh béo phì, mang thai, đứng hoặc ngồi trong thời gian dài, căng thẳng trong quá trình chuyển động của ruột, ho, hắt hơi, nôn mửa, và nín hơi thở trong lúc lao động chân tay gắng sức, căng thẳng.

Chế độ ăn uống giữa vai trò quan trọng trong việc gây ra và ngăn ngừa bệnh trĩ. Những người luôn có một chế độ ăn nhiều chất xơ sẽ ít có nguy cơ bị bệnh trĩ, những người thường ăn thực phẩm chế biến sẵn nguy cơ sẽ cao hơn. Một chế độ ăn ít chất xơ hoặc uống không đủ nước có thể gây táo bón, điều này sẽ góp phần gia tăng bệnh trĩ theo hai hướng: Táo bón làm gia tăng căng thẳng trong quá trình vận động của ruột, nó cũng làm bệnh trĩ trầm trọng thêm bằng cách tạo ra phân cứng, kích thích các tĩnh mạch bị sưng.

Triệu chứng của bệnh trĩ là gì?

Bệnh trĩ có thể gây ra các triệu chứng sau:

  • Đau và khó chịu xung quanh hậu môn.
  • Ẩm, miếng da lót màu hồng nhô ra từ hậu môn; đôi khi họ có thể xuất hiện màu tím hoặc xanh.
  • Chảy máu từ hậu môn.
sau bui tri di ngoai ra mau

Sa búi trĩ và đi cầu ra máu là các triệu chứng bệnh trĩ

Hãy liên hệ với bác sĩ để được tư vấn về bệnh trĩ nếu bạn gặp phải các triệu chứng sau:

  • Hậu môn của bạn đang bị chảy máu: có thể do bệnh trĩ, viêm đại tràng, polyp đại tràng, nứt hậu môn… Một chẩn đoán chính xác là điều cần thiết.
  • Trĩ của bạn đang gây ra tình trạng đau đớn và không thấy tốt hơn sau khi thử các biện pháp tự chăm sóc như tắm nước ấm, ngâm rủa hậu môn và ăn một chế độ ăn uống nhiều chất xơ.

Chẩn đoán và điều trị bệnh trĩ

Làm thế nào để biết rằng bạn đang bị bệnh trĩ? Chẩn đoán bệnh trĩ thông qua các triệu chứng biểu hiện và được thực hiện bới chuyên gia có kinh nghiệm.

Đầu tiên, bác sĩ có thể sẽ nhìn vào khu vực hậu môn, bằng cách chèn một ngón tay có đeo găng bôi trơn hoặc một ống rỗng, sáng, cho phép nhìn thấy được một đoạn dưới của trực tràng. Một vài thủ tục cần thiết để xác định bệnh trĩ nội hoặc loại trừ các bệnh khác mà thường xuyên gây chảy máu hậu môn, chẳng hạn như nứt hậu môn, viêm đại tràng…Để xem thêm vào trong ống hậu môn (vào ruột già thấp hơn, hoặc sigma), soi đại tràng sigma có thể được sử dụng, hoặc toàn bộ đại tràng có thể được xem bằng nội soi.

Các phương pháp điều trị cho Bệnh trĩ là gì?

Đối với người bệnh trĩ thì phương pháp đầu tiên và dễ thực hiện nhất là xem xét lại chế độ ăn uống sao cho hợp lý, khoa học, đảm bảo cung cấp đủ chất xơ và lượng nước cần thiết cho cơ thể.

Một số phương pháp điều trị tại chỗ có thể giúp giảm đau và ngứa hậu môn. Tắm, xịt rửa hậu môn bằng nước ấm, hoặc ngâm hậu môn trong nước ấm khoảng 15 phút, thực hiện nhiều lần trong ngày, đặc biệt là sau khi đi cầu. Việc này sẽ giúp giảm sưng đau vùng hậu môn, búi trĩ và giúp thư giãn các cơ thắt. Nếu phụ nữ mang thai mắc bệnh trĩ thì hãy thực hiện chế độ ăn uống khoa học hợp lý và cần được tư vấn của bác sĩ.

Nếu bạn đã được chuẩn đoán bệnh trĩ và đã thực hiện việc thay đổi chế độ ăn uống, ngâm rủa hậu môn bằng nước ấm mà tình trạng bệnh vẫn không khả quan thì bạn cần được tư vấn sử dụng các biện pháp điều trị khác:

  • Chính xơ: Một bệnh nhân trĩ có thể được thự hiện thủ thuật chích xơ trĩ, giải pháp này sẽ tạo ra một vết sẹo và làm khỏi bệnh trĩ. Việc chích xơ chỉ đau một chút như bất kỳ mũi tiêm thông thường nào.
  • Thắt trĩ: Búi trĩ bị sa thường được loại bỏ bằng thắt vòng cao su. Một công cụ đặc biệt cột chặt một sợi dây cao su nhỏ xung quanh búi trĩ, ngắt nguồn cung cấp máu của nó gần như ngay lập tức. Trong vòng một tuần búi trĩ sẽ rụng đi, tuy nhiêm cách làm này tương đối đau.
  • Đông máu hoặc đốt trĩ: Sử dụng đầu dò điện, tia laser hoặc ánh sáng hồng ngoại tạo một vết bỏng nhỏ không đau đớn sẽ làm cho búi trĩ đóng lại và thu nhỏ. Thủ thuật này hữu ích cho những người bệnh có trĩ sa.
  • Phẫu thuật: Đối với trĩ nội lớn hoặc trĩ ngoại cực kỳ khó chịu (trĩ sa quá mức), bác sĩ của bạn có thể lựa chọn phương pháp phẫu thuật truyền thống.

Có nhiều phương pháp đẻ điều trị loại bỏ búi trĩ, tuy nhiên người bệnh cần ý thức được rằng chế độ ăn uống và lối sống là những yếu tố rất quan trọng để phòng ngừa bệnh trĩ, nếu không bệnh trĩ có thể tái phát.

Dinh dưỡng và chế độ ăn

Ngăn ngừa táo bón bằng cách làm theo một chế độ ăn uống nhiều chất xơ. Các bữa ăn và đồ ăn nhẹ nên bao gồm chủ yếu là các loại rau, trái cây, các loại hạt, và ngũ cốc. Hạn chế thực phẩm chế biến và thịt. Nếu đây là một sự thay đổi lớn đối với bạn, giới thiệu các món ăn mới từ từ, để tránh đầy hơi.

che do an benh tri

Chế độ ăn nhiều chất xơ và đủ nước tốt cho người bệnh trĩ

Nếu bạn không thể ăn thức ăn đủ chất xơ, bổ sung chế độ ăn uống của bạn với các thuốc làm mềm phân hoặc các thực phẩm chức năng, chẳng hạn như bổ sung chất xơ. Tránh dùng thuốc nhuận tràng, có thể gây tiêu chảy mà hơn nữa có thể gây kích ứng tĩnh mạch bị sưng.

Uống ít nhất bảy đến tám ly nước mỗi ngày; nếu cuộc sống của bạn là đặc biệt là hoạt động hoặc bạn sống trong một khí hậu nóng, bạn có thể cần phải uống nhiều nước hơn. Kiểm tra với nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe của bạn về nhu cầu chất lỏng của bạn nếu bạn có bất kỳ vấn đề y tế hoặc dùng thuốc.

Giám sát lượng natri của bạn; muối dư thừa trong chế độ ăn uống gây giữ nước, dẫn đến sưng ở các tĩnh mạch, bao gồm cả bệnh trĩ.

Biện pháp khắc phục bệnh trĩ tại nhà

  • Cố gắng không ngồi liên tục hàng giờ một chỗ, nên đứng dậy đi lại xung quanh khoảng 5 phút mỗi giờ. Dùng một miếng đệm lót mềm sẽ giúp ngồi thoải mái hơn và giảm bớt áp lực lên búi trĩ và giảm đau đớn.
  • Thoa dầu bôi trơn bên trong hậu môn giúp đi ngoài ít đau đớn hơn.
  • Thoa kem chống trĩ hoặc thuốc mỡ có tính chất chống viêm nhẹ trên búi trĩ bị kích thích để giảm đau và ngứa.
  • Không được gãi vào búi trĩ khi bị ngứa, sẽ làm cho mọi thứ tồi tệ hơn: Các tĩnh mạch bị viêm trở nên bị kích thích nhiều hơn; da xung quanh bị hư hỏng; và ngứa càng nhiều hơn. Thay vào đó, để ngăn chặn cơn ngứa, có thể dùng kem chống viêm, hoặc chườm lạnh.
  • Nếu cần thuốc giảm đau, hãy hỏi ý kiến của bác sĩ.
  • Tắmthường xuyên đểgiữ chovùng hậu mônsạch sẽ, nhưng hãy nhẹ nhàng: chàquá mức, đặc biệt là vớixà phòng, có thểtăng cườngnóng rátvà kích ứng.
  • Đừng ép buộcđi cầu. Ngồi trênbồn cầu trongnăm phút vànếunó không xảy ra, hãy thử lại sau.Khilau, phải nhẹ nhàng.Nếugiấy vệ sinhlà khó chịu, có thể dùng nước để xịt rửa sau đó thấm khô.
  • Khi thực hiệnbất kỳcông việc đòi hỏigắng sức,hãyhít thởđều.Khi làm việc gắng sức thường sẽ giữhơi thở của bạn, và nếubạn làm thế,bạn đangcăng thẳngvàlàmđautrĩvà chảy máu thêm.

Ngăn ngừa bệnh trĩ như thế nào?

Một chế độ ăn uống lành mạnh và lối sống là bảo đảm tốt nhất cho việc ngăn ngừa bệnh trĩ, cho dù bạn đã phải chịu đựng các triệu chứng trĩ hoặc đang có ý định ngăn chặn chúng. Tập thể dục thường xuyên cũng rất quan trọng, đặc biệt là nếu bạn làm việc một công việc ít vận động. Tập thể dục bằng nhiều cách giúp: giữ trọng lượng trong tầm kiểm soát, làm cho táo bón ít có khả năng, và tăng cường cơ bắp.

Thói quen đi cầu khỏe mạnh cũng giúp ngăn ngừa bệnh trĩ. Sử dụng nhà vệ sinh ngay sau khi bạn cảm thấy sự thôi thúc để đi. Tránh căng thẳng trong một phong trào ruột.

Thuốc gia truyền bảo Phúc điều trị dứt điểm bệnh trĩ: www.chuabenhtri.net

Theo Webmd / TL biên dịch